Beste leden van de gemeenteraad van Groningen

U heeft na een chaotische vergadering met schorsingen in de vroege uren van donderdag 10 september een besluit genomen over Diftar dat afweek van het collegevoorstel. En dat is maar goed ook, want het is de vraag of u beschikte over alle relevante informatie voor een goede afweging.

Het college heeft twee varianten uitgewerkt in de nota Minder afval, meer grondstof: Diftar op basis van lediging (je betaalt voor iedere keer dat je de minicontainer voor lediging aan de weg zet) en een vast recht systeem met nog wel een verschillend tarief op basis van de omvang van het huishouden. In de nota is Diftar op gewicht niet uitgewerkt, maar wel beschreven als succesvol systeem in de oude gemeente Haren. Navraag bij raadsfracties voor de commissievergadering van 2 september 2020 bleek dat twee systemen niet naast elkaar konden bestaan. De combinatie van Diftar per lediging voor bijvoorbeeld hoogbouw en binnenstad en Diftar op gewicht voor de buitenwijken zou niet mogen. In die commissievergadering bood wethouder Chakor een opening voor dit probleem. ‘Als er een paar jaar Diftar op lediging zou zijn in Groningen, dan kan gekeken worden naar Diftar op gewicht voor bepaalde wijken’, was de strekking van haar bijdrage. 

Na de commissievergadering leek er een meerderheid van 23 tegen 22 te zijn voor Diftar op basis van lediging. Maar er zat een addertje onder het gras. De VVD wilde een betere oplossing voor de inwoners van Haren. De fractie hecht zeer aan de afspraak in de bestuursovereenkomst dat Diftar in Haren behouden blijft. Tijdens de raadsvergadering van 9 september heeft de VVD haar stem voor Diftar gekoppeld aan een betere oplossing voor Haren. Na een schorsing van een uur bood de opstelling van de VVD voor GroenLinks, D66 en de PvdD kennelijk geen andere keus dan samen met de VVD het college de opdracht te geven om toch nader onderzoek te doen naar Diftar op gewicht. Het blijft vreemd dat het college deze optie niet zelf onderzocht heeft en dat u als raad niet in een eerder stadium hier naar gevraagd heeft. Dit laatste lijkt mij een terecht verwijt van de tegenstanders van Diftar in de gemeenteraad. Het verbaast des te meer, omdat voor VVD, GroenLinks, D66 en de PvdD Diftar op gewicht de voorkeursvariant was en is. Na de schorsing konden de voorstanders van Diftar niet een goede tekst op papier krijgen. De burgemeester was in verwarring en dreigde de stemming door te schuiven. Uiteindelijk zijn er drie punten uit het voorstel van het college geschrapt en werd het voorstel unaniem aangenomen. De wethouder concludeerde dat er per 1 januari 2021 voor de hele gemeente een vast tarief wordt ingevoerd per type huishouden (óók een vorm van Diftar!) en dat het college de consequenties van Diftar op gewicht gaat uitzoeken. Het zou kunnen betekenen dat de invoering van een nieuw systeem dan pas in 2023 zou kunnen gaan plaatsvinden.

Beste leden van de gemeenteraad, ik heb de dagen na de vergadering wat rondgebeld over de combinatie van Diftar varianten en de stand van de techniek van meetapparatuur in ondergrondse containers. Dit leidt tot een aantal conclusies en een verzoek aan de raad.

De conclusies:

1. De combinatie van Diftar op lediging voor ondergrondse containers en Diftar op gewicht voor minicontainers kent geen enkel juridisch bezwaar en wordt momenteel in meerdere gemeenten toegepast.

2. Het is doodzonde om een goed werkend systeem in Haren per 1 januari 2021 om zeep te helpen en het zal lastig worden om de inwoners van Haren ervan te overtuigen dat Diftar mogelijk weer terugkomt. 

3. Er zijn nog niet veel systemen van meetapparatuur voor ondergrondse containers. Er zijn twee leveranciers die al iets hebben, maar grote afvalverwerkers vinden deze systemen nog niet stabiel genoeg en verwachten dat het nog 2 à 3 jaar gaat duren voor dat die systemen wel stabiel en betrouwbaar zijn.

4. De werkgroep Toegankelijkheid heeft in de commissie terecht gewezen op het belang van de mogelijkheid om kleine zakjes afval aan te bieden zonder dat je dan dief van je eigen portemonnee bent.

5. Criticasters van Diftar bepleitten terecht dat je met extra kledingbakken beter kleding uit het restafval krijgt dan met Diftar.

6. Voor bronscheiding moet je gedrag van mensen beïnvloeden, bij nascheiding kun je afgaan op techniek. Dat is makkelijker, maar schone afvalstromen zijn beter her te gebruiken dan met restafval vervuilde stromen. 

7. In de circulaire economie zullen steeds meer producten demontabel moeten worden gemaakt. Dat betekent dat alles makkelijk uit elkaar gehaald kan worden zodat onderdelen weer als grondstof kunnen worden hergebruikt. Wet- en regelgeving vanuit Europa en het Rijk zullen in die richting worden bijgestuurd. Het systeem van afvalverwerking moet aan de achterkant helpen bij de omslag van afval naar grondstof te realiseren. Dat betekent zoveel mogelijk schone afvalstromen die weer hergebruikt kunnen worden. 

8. Statiegeld op plastic en blik zal leiden tot een schone afvalstroom.

9. Het restafval kan sterk verminderd worden als er meer GFE-afval (Groente, Fruit en Etensresten) apart wordt ingezameld. 

10. Papier en karton zal minder bij het restafval zitten als er meer papierbakken komen bij de glasbakken en kledingbakken.

11. Bronscheiding en machinale nascheiding vormen een uitstekende combinatie.

12. Het afvalverwerkingssysteem vereist draagvlak onder de inwoners van Groningen. Meer dan 80% van de Harenaars wil Diftar of gewicht houden en 80% van de inwoners van oud-Groningen willen geen Diftar. Een oplossing kiezen die beide groepen niet ongelukkig maken is niet handig.

Beste leden van de gemeenteraad, het was de 9de september een heftig debat, maar jullie willen bijna allemaal hetzelfde: zoveel mogelijk scheiding van afval, terugdringen van restafval, voorkoming van dumpafval, het gemakkelijk maken voor inwoners om afval in te leveren, geen gevaar voor de volksgezondheid, bijdragen aan een circulaire economie en een zo laag mogelijke afvalstoffenheffing. 

Wat nu te doen?

1. Bespaar de Harenaars de ellende van het afpakken van Diftar op gewicht per 1 januari 2021 en laat de situatie in Haren voorlopig zoals die is. 

2. Neem alsnog snel een besluit van invoering van Diftar per 1 januari 2021, maar neem de tijd voor het uitzoeken van de beste combinatie. Dat kan Diftar op gewicht zijn voor minicontainers gecombineerd met Diftar op lediging voor de ondergrondse containers, maar kan ook gecombineerd worden met Diftar op huishoudens (vast tarief per type huishouden) voor hoogbouw, binnenstad en zandpadroutes (daar kan de zijlader over het algemeen niet ophalen). Het vastrecht kan voor alle huishoudens hetzelfde zijn; het variabele deel op gewicht dan wel op grootte van huishouden of aanbodfrequentie. 

3. Verbeter de mogelijkheden voor inwoners om schone afvalstromen in te leveren door plekken met alleen glasbakken uit te breiden met kledingbakken en papierbakken. 

4. Breidt het aantal milieustraten uit om het burgers makkelijker te maken om afval/grondstof in te leveren.

Michiel Verbeek, meedenkende burger van Groningen

michielverbeek55@gmail.com

Groningen, 13 september 2020

 

 

© 2019 Michelverbeek.nl - webdesign door Landstra & de Groot webdesign